
باشگاه خبرنگاران جوان - محسن پاک آئین سفیر پیشین ایران در جمهوری آذربایجان در گفت و گو با باشگاه خبرنگاران جوان با اشاره به یکساله شدن دولت چهاردهم در ارزیابی عملکرد دولت بیان کرد: در یک ارزیابی کلی از سیاست خارجی دولت چهاردهم طی یک سال گذشته، میتوان گفت که دستگاه دیپلماسی در این مدت، پرکار، تأثیرگذار و همگام با سیاستهای کلان نظام عمل کرده است. این ارزیابی را میتوان در چند حوزه دنبال کرد.
وی ادامه داد: در حوزه تقویت روابط با همسایگان، دولت چهاردهم در چارچوب سیاست همسایگی، رویکردی راهبردی اتخاذ کرده است. این در حالی است که پیش از این، در مقاطعی نگاه به روابط با همسایگان تاکتیکی بود؛ بدین معنا که تنها در زمان نیاز، به دنبال تقویت ارتباطات بودیم و پس از رفع آن، این رویکرد کنار گذاشته میشد. اما سیاست دولت چهاردهم، متضمن رویکردی راهبردی و بلندمدت در همکاری با همسایگان است. تنظیم سند راهبردی بلندمدت ۲۰ ساله با روسیه و عراق و پیگیری سندی مشابه با ارمنستان، نشاندهنده همین نگاه راهبردی است. رفتوآمدهای وزیر امور خارجه، شخص رئیسجمهور و سایر مقامات به کشورهای همسایه، بسیار تأثیرگذار بوده است. برای مثال، در یکی از درگیریهای منطقهای، شاهد آن بودیم که تمام کشورهای همسایه، اقدامات تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی را محکوم کردند؛ در حالی که در دوران جنگ تحمیلی، چنین رویکردی وجود نداشت و برخی همسایگان از صدام حمایت میکردند. همچنین، سازمان همکاری اسلامی با ۵۴ عضو، شورای همکاری خلیج فارس و کشورهای حوزه قفقاز نیز با صدور بیانیههای مستقل، این اقدامات را محکوم کردند. این موارد، به همراه رفتوآمدها و برگزاری کمیسیونهای مشترک، نشاندهنده اهتمام دولت به روابط با همسایگان است.
پاک آئین افزود: در ابعاد فرامنطقهای نیز دولت به تقویت روابط با کشورهای همسو، یعنی کشورهایی که به دنبال چندجانبهگرایی و مخالف یکجانبهگرایی و سلطه آمریکا در روابط بینالملل هستند، پرداخت. روابط با کشورهایی در آمریکای لاتین و آفریقا تقویت شد و با کشوری مانند چین، سند همکاری راهبردی ۲۵ ساله دنبال گردید. علاوه بر این، در بعد چندجانبه نیز دولت چهاردهم در اتحادیههایی نظیر بریکس، شانگهای و اتحادیه اقتصادی اوراسیا فعالانه حضور یافت که این اقدامات نشاندهنده توجه نظام به همگرایی منطقهای و فرامنطقهای است. در خصوص محور مقاومت، دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران همگام با میدان و در هماهنگی با نیروهای مسلح و نهادهای امنیتی، به حمایت از این محور ادامه داد. سفرهای انجامشده به لبنان، عراق و مصر در تقویت جایگاه محور مقاومت بسیار مؤثر بود. علیرغم تبلیغات مبنی بر تضعیف این جبهه، واقعیت آن است که این محور در حال بازسازی است و انتظار میرود بیش از گذشته بتواند فعالیتهای خود را در میدان، علیه صهیونیسم و تروریسم، دنبال کند.
سفیر پیشین ایران در جمهوری آذربایجان خاطر نشان کرد: در موضوع مذاکرات هستهای (مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا) که بر اساس تصمیم نظام صورت گرفت، دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران با ثبات، اعتماد به نفس و منطقی قوی وارد عمل شد. این دستگاه در اعلام مواضع و دفاع از منافع ملی دچار تناقض نشد و توانست مذاکرات را به پیش ببرد. در نهایت، این آمریکا بود که با تحریک رژیم صهیونیستی به اقدام نظامی و سپس اقدامات تجاوزکارانه خود، به روند دیپلماتیک خیانت ورزید. این موارد نشان داد که طرف مقابل، دارای تناقض و کشوری بدعهد است. در ارتباط با مذاکرات با کشورهای اروپایی نیز رویکرد مشابهی اتخاذ شد؛ میز مذاکره ترک نشد و فعالیتهای مؤثری برای دفاع از منافع ملی و مقابله با فشارهای اتحادیه اروپا صورت گرفت که نتایج آن قابل مشاهده است. در مجموع، به نظر میرسد سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در دولت چهاردهم، نمره قابل قبولی کسب کرده است.